Mysz domowa (Mus musculus) – gatunek gryzonia z rodziny myszowatych. Jest gatunkiem synantropijnym, który prawdopodobnie pochodzi od myszy zamieszkującej stepy i tereny półpustynne od północnej Afryki, poprzez południowo-wschodnią część Europy aż po Wyspy Japońskie. Obecnie znajduje się ją wszędzie tam, gdzie żyje człowiek (nawet na stacjach antarktycznych). Mysz domowa, odznaczając się doskonałymi zdolnościami adaptacyjnymi, pojawiła się w domostwach ludzkich prawdopodobnie od początków ludzkiej gospodarki rolniczej. Jest wszystkożerna i łatwo może się przystosować do różnego rodzaju pokarmu (np. pokarm wyłącznie roślinny lub wyłącznie pochodzenia zwierzęcego). Nie gromadzi zapasów. Także trudne warunki środowiska nie są dla myszy przeszkodą. Wystarczy wspomnieć, że żyje w kopalniach, a także chłodniach, gdzie temperatura nie wzrasta powyżej 0 °C.
Białe myszy -omamy wzrokowe występujące w powiedzeniu "widzieć białe myszy" (myszki), których ujrzenie ma świadczyć o osiągnięciu stanu upojenia alkoholowego czy majaczenia[1]. Białe myszy nie są jedynymi zwierzętami, które można "ujrzeć" w czasie delirium alkoholowego, według badań przeprowadzonych nad halucynacjami spowodowanymi przez alkohol, najczęściej widzianymi zwierzętami były kolejno: koty, psy i węże, myszy były dopiero czwarte pod względem częstości
Co jedzą myszki a co nie ? .
NASIONA
Podstawowym
pożywieniem myszek na wolności jak i w niewoli jest
pokarm roślinny. Są to głównie ziarna zbóż jak owies,
pszenica, proso i jęczmień oraz dynia. Od czasu do czasu
można podać też słonecznika i kukurydzę, jednak,
podobnie jak w przypadku orzechów, nie należy robić
tego zbyt często ze względu na dużą zawartość tłuszczu.
Nie
jest trudno zdobyć specjalne mieszanki ziaren, można je
kupić w sklepach zoologicznych. Pokarmy sprzedawane w
marketach przeważnie są gorszej jakości, lepsze można
kupić nawet w zoologicznym często znajdującym się w
tym samym budynku. Jest wiele rodzajów karm, jednak
trudno znaleźć pokarm "idealny". Wiele firm
sprzedaje mało urozmaicony pokarm, inne aż za bardzo. W
jednym można znaleźć trzy czy cztery rodzaje ziaren, w
innych dużo barwionych elementów które mogą mieć
szkodliwy, a nawet rakotwórczy wpływ. Jeszcze inne
powodują otyłość myszek z powodu nadmiaru np. słonecznika
lub orzechów, które powinny stanowić jedynie dodatek. Właściwa
dieta jest niezwykle ważna dla właściwego funkcjonowania
zwierzęcia. U myszy może wystąpić zapalenie skóry
spowodowane niewłaściwą dietą składającą się z
nadmiernej ilości nasion słonecznika i orzechów.
Objawami są zmiany skórne połączone ze swądem oraz później
krwawiącymi owrzodzeniami.
Kupiony
pokarm nie musi być przeznaczony specjalnie dla myszy, jeśli
inna karma sprawdza się lepiej. Jedynie pokarm dla królików
i świnek morskich ma tak odległy od mysiego
zapotrzebowania skład, że lepiej się na niego nie
zdecydować. Do karmy można dodawać niewielką ilość
ziaren przeznaczonych dla papużek falistych.
Najważniejsze
jest aby jedzenie nie było przeterminowane oraz firmy gwarantującej dobrą jakość. Do najtańszych i najmniej
polecanych karm należą "Koliber",
"Animals" i "Vitapol". Lepszy i tańszy
jest np. "Megan", jednak nie ma pokarmu tej
firmy dla myszy, lepiej wybrać produkt przeznaczony dla
szczurów, niż ogólnie dla gryzoni. Są też lepsze
karmy, lecz często znacznie droższe. Od jakiegoś czasu
dostępny jest pokarm firmy Herbal Pets "Mieszanka
Nasion Gryzonie", zawiera ona nasiona
prosa czerwonego, ogórecznika, ostropestu, kozieradki,
babki, płesznika
oraz rzepy. Dobrą karmą jest też "Vitakraft"
nie zawierający barwionych dodatków.
Oprócz
mieszanek można też zakupić specjalną kolbę. Są one
dostępne w wielu smakach, np. serowe, orzechowe, nawet
popcornowe. Nie każdy z tych produktów jest zdrowy.
Kolby powinny być traktowane jako dodatek i nie podawane
stale. Lepiej jest wykonać kolbę samodzielnie, gdyż
kupne mogą zawierać niezdrowe substancje utwardzające.
OWOCE I
WARZYWA
Ważnym
składnikiem mysiej diety są owoce i warzywa. Uzupełniają
one potrzeby zwierząt na błonnik, witaminy, a także
ugaszają pragnienie.
Spośród
owoców mogą to być jabłka, gruszki, truskawki i jagody,
w mniejszych ilościach banany, melony oraz winogrona.
Dopuszczalne są minimalne ilości kiwi oraz pomarańczy
gdyż zawarty w nich kwas może zaszkodzić zwierzątkom.
Warzywa
które można zaproponować myszkom to m. in. marchew (bez
zielonych części), pietruszka, tłuczone ziemniaki,
kalafior, endywia, seler, brukselka, rzodkiewki, ogórki,
cukinia i zielony groszek. W małych ilościach czerwone
buraki, nieco brokułów, bulwy kopru włoskiego, dyni,
odrobinę papryki, pomidorów, kalarepy i kukurydzy,
ostatecznie sałata. Należy
unikać kapusty ze względu na to, że powoduje ona wzdęcia.
Oczywiście
owoce i warzywa nie mogą być pryskane i muszą być z
pewnego źródła. Każdy nowy gatunek należy wprowadzać
stopniowo, od małych ilości. Należy usuwać pestki, zwłaszcza
z owoców takich jak wiśnie i śliwki, gdyż zawierają
niebezpieczny kwas pruski. Owoce cytrusowe powodują duże
zakwaszenie żołądka, do tego nie wiele z nich wzrasta w
naturalnych warunkach tak więc jeśli chce się je podawać
to bardzo rzadko.
Świerzy
pokarm najlepiej podawać wieczorem, kiedy to mysz
rozpoczyna żer. Owoce i warzywa muszą być umyte i
dobrze osuszone. Niezjedzone resztki trzeba usuwać z
klatki, gdyż gdy się zepsują przyciągają np. muchy, a
także mogą zagrażać zdrowiu zwierząt. Jeśli mysz nie
je owoców ani warzyw nie należy jej zmuszać,
prawdopodobnie po prostu ich nie lubi. Dietę można uzupełnić
wtedy witaminami.
ZIELONY
POKARM ROŚLINNY
Myszkom
można podawać też zieleninę. Taki pokarm należy
wprowadzać stopniowo, gdyż w dużych ilościach na raz
może wywołać biegunkę. Do odpowiedniego pokarmu
zalicza się trawa, która wspomaga trawienie. Może ona
być świeża lub w formie siana. Ono skolei może być
ususzone samodzielnie lub kupione w sklepie. W pierwszym
przypadku siano do ususzenia można zdobyć hodując je
samemu np. w donicy lub zbierając w miejscu naj najmniej
zanieczyszczonym. Kupne siano często może być pylące
lub stare czy zgniłe, najlepiej poszukać w sklepie
produktu firmy Zuzala.
Cieszy się ona bardzo dobrą opinią, o czym może świadczyć
pierwsze miejsce w rankingu animalia.pl.
W sianku dodatkowo w zależności od pory roku można
znaleźć babkę lancetowatą, babkę, mniszek lekarki (mlecz),
liść brzozy, nagietek, krwawnik, liście jeżyn,
pokrzywa, liście czarnej porzeczki, liście poziomki. Można
też nabyć sianko miętowe, melisowe i inne smakołyki.
Oprócz
trawy/sianka można podawać np. liście sałaty,
pietruszki, mlecza czyli mniszka lekarskiego, bazylię,
koper, gęsiówkę pospolitą, tasznik oraz podbiał
pospolity.
Wszystko
musi być "nie pryskane", ani zanieczyszczone
spalinami oraz dokładnie umyte, po czym osuszone. Raczej
należy unikać koniczyny, może ona powodować wzdęcia.
W sklepach
zoologicznych można zakupić specjalnie przygotowane dla
myszek zioła firmy "Herbal
Pets". W skład "Ziół podstawowych"
wchodzą: rumianek, korzeń cykorii, rutwica, ziele
pokrzywy, babka lancetowata, mięta, kora wierzby, mniszek
oraz liść brzozy. Skład mieszanek został przygotowany
na podstawie opinii doświadczonych hodowców myszy. Jak mówią
przedstawiciele firmy "produkt zawiera składniki
mineralne i witaminy niezbędne dla właściwego
funkcjonowania organizmu myszy.
Jeżeli chodzi o skład i działanie tej mieszanki ziół
to są to najbardziej popularne zioła. Większość z
nich bardzo korzystnie wpływa na układ pokarmowy myszek
(ułatwia trawienie i często łagodzi dolegliwości ze
strony układu pokarmowego). Rutwica - ma właściwości
mlekopędne, przez co jest doskonała dla mam karmiących
swoje maluszki, babka lancetowata ma właściwości
przeciwnowotworowe - a nowotwory są coraz częstsze u
naszych domowych gryzoni. korzeń cykorii zapobiega pasożytom
ale przy okazji jest bardzo twardy i doskonale nadaje się
do ścierania ząbków (na pewno zdrowszy niż gipsowe
kostki, sprzedawane w sklepach). Pokrzywa - zawiera wiele
witamin i minerałów. Kora wierzby zawiera sole mineralne
i stosunkowo dużo włókna potrzebnego gryzoniom, a poza
tym bardzo korzystnie wpływa na wygląd futerka myszki."
Dostępna
jest też mieszanka "Zioła z jodem - gryzonie",
zawierająca glon - morsztyn, będący źródłem jodu.
Oprócz tego zawiera ziele
rdestu ptasiego, ziele i liść borówki czernicy -
czarnej jagody - doskonale przeciwdziała biegunkom, oraz
kwiat i ziele wrzosu, liść mniszka lekarskiego i kwiat
hibiskusa. "Produkt ten poprawia przemianę materii,
ułatwia trawienie, zapobiega biegunkom i oczyszcza
organizm gryzonie z toksyn oraz metali ciężkich." Więcej
informacji na temat produktów tej firmy można
uzyskać na forum gryzoniowym oraz na stronie producenta.
Można też
zorganizować myszkom, ostatnio coraz popularniejszy,
digging box, czyli pojemnik w którym rosną różne kiełki,
trawa, itp. Zwierzak może w nim kopać oraz wyjadać te
smakołyki. Kronikę powstawania digging box'u można prześledzić
na forum
gryzonie.
INNE
POKARMY POCHODZENIA ROŚLINNEGO
Myszkom
można też dawać gotowany ryż, makaron oraz suchy chleb,
jednak nie za często. Z produktów roślinnych w mysiej
klatce powinny znaleźć się też gałęzie drzew
owocowych o które gryzonie będą też ścierać zęby.
Do tego celu można też kupić im wapno.
INNE
RODZAJE POKARMU
Raz
na jakiś czas, np. raz na tydzień, myszki można
urozmaicić dietę też pokarmem innego pochodzenia.
Oczywiście nie każda mysz musi mieć na niego ochotę.
Gryzonie często chętnie jedzą jogurt naturalny i chudy
biały ser. Żółty ser jest odradzany ze względu na to
że zawiera dużo cholesterolu, tłuszcz nasycony oraz
odwapnia kości. Do tego podobnie jak margaryny czy serki
topione jest w pewnym stopniu rakotwórczy i może
powodować alergie. Jeśli koniecznie chce się
podawać żółty ser, należy robić to rzadko, i jedynie
gatunki łagodne, bez przypraw, zawierające mało tłuszczu,
najlepiej twarde.
Można
też podawać gotowane jajko oraz jego skorupkę, a także
surowe, chude mięso lub gotowanego kurczaka. Jeśli
gryzoń lubi można podawać czasem mącznika młynarka
oraz świerszczowate. Oczywiście owady nie mogą pochodzić
z pewnego źródła, najlepiej ze sklepu lub od hodowcy.
Jeśli ma się dostęp do karm kocich lub psich można
podować też czasem je podawać. Takie karmy mają
podobny skład jak pokarm myszy w laboratoriach. Karma
musi ona jednak być dobrej firmy jak np. Royal Canin, w
grę nie wchodzą żadne Whiskas'y, Pedigree czy inne
karmy z supermarketu.
Wszystko
to powinno być podawane rzadko, w małych ilościach.
Zbyt duża ilość zwierzęcego białka nie jest
przyswajalna przez myszy i może powodować wiele schorzeń,
m. in. problemy skórne.
Zakazany pokarm
Na
pewno nie należy podawać takich produktów jak np.
czekolada. Przede wszystkim słodycze powodują one otłuszczenie
zwierząt, co jak powszechnie wiadomo, nie jest zdrowe. W
mysim jadłospisie na pewno nie powinny się znaleźć
potrawy tłuste, słone, przyprawione, ani smażone czy z
duża ilością cukru oraz barwników. Cukierki,
chipsy, i im podobne ludzkie jedzenie nie są częścią
diety myszy.
PŁYNY
Trzeba
pamiętać aby myszy zawsze miały świeżą wodę, dla
tak małych organizmów nawet krótkotrwałe odwodnienie
może mieć tragiczne skutki. Woda podawana gryzoniom
powinna być przegotowana i schłodzona. Najlepiej nie używać
wody z kranu, chyba, że jest pewność że w danej
okolicy ma ona dobrą jakość. Można korzystać z wody
oligoceńskiej lub mineralnej, zakupionej w sklepie. Średnie
dzienne zapotrzebowanie jednej myszy na wodę to 4 ml. Do
wody można dodać czasem Vibovitu dla niemowląt. Pojnik
można myć raz na tydzień, jeśli do wody dodane zostały
jakieś dodatki - codziennie.
Myszom
nie jest niezbędne mleko. Nie można podawać mleka
krowiego gdyż jest ciężkostrawne, nadaje się jedynie
specjalne mleko dla kociąt o niskim poziomie laktozy.
WITAMINY
Najważniejszymi
witaminami niezbędnymi dla myszek są A, D oraz E.
Jeśli gryzonie są właściwie karmione nie wymagają
dodatkowego podawania witamin. Witamina B jest bardzo nie
lubiana przez gryzonie. Witaminy A i D można znaleźć w
tranie (można podawać odrobinę do chleba), a E w kiełkach
pszenicy. Aby poprawić wygląd sierści można podawać
olej lniany. W sklepach zoologicznych można zakupić
kostkę wapniową. Jeśli mysz nie ma na nią ochoty, a
jest młoda i posiada mało wapnia w pobieranym pokarmie,
to można rozkruszyć kostkę na np. warzywa czy owoce.
Jednak obecnie odchodzi się od podawania takich kostek ze
względu na dużą ilość gipsu w nich zawartych.
Duża
część chorób gryzoni domowych wynika z zaniedbań w
zakresie higieny. Tu zalicza się nie tylko czystość w
klatce ale też np. higienę żywienia.
Aby
zapobiegać chorobom należy:
|
|
zmieniać ściółkę odpowiednio często |
|
|
zapewnić podłoże dobrej, zaufanej firmy, aby nie zawierało zanieczyszczeń i nie okaleczyło zwierząt |
|
|
podawać pokarm pochodzący z pewnego źródła aby możliwie unikać jego zanieczyszczania lub przeterminowania |
|
|
ustawić klatkę w odpowiednim miejscu, aby zapewnić myszy komfort psychiczny i zapobiegać przed przegrzaniem lub wychłodzeniem |
|
|
dostarczać myszkom zajęć aby nie popadły w depresję |
|
|
dobierać właściwie osobniki aby uniknąć walk między nimi |
|
|
zwrócić uwagę czy w klatce nie ma niczego, co mogło by spowodować uraz czy złamanie |
|
|
uniemożliwić myszom dostęp do niebezpiecznych środków chemicznych |
Wszystkie te zasady
są ważne, gdyż choroby u tak małych gryzoni trudno się
leczy i często pomoc przychodzi zbyt późno lub nie
zawsze przynosi oczekiwane skutki. Jeśli jednak zdarzy się,
że nasza mysz zachoruje, powinno się zaraz udać się z
nią do weterynarza, najlepiej specjalisty w tej
dziedzinie.
JEŚLI
ZAUWAŻYSZ NIEPOKOJĄCE OBJAWY U MYSZY
NATYCHMIAST UDAJ SIĘ Z NIĄ DO WTERYNARZA.
TYLKO SPECJALISTA MOŻE WYLECZYĆ ZWIERZE.
IM PÓŹNIEJ ROZPOCZNIE LECZENIE TYM MNIEJSZA SZANSA NA WYZDROWIENIE.
NATYCHMIAST UDAJ SIĘ Z NIĄ DO WTERYNARZA.
TYLKO SPECJALISTA MOŻE WYLECZYĆ ZWIERZE.
IM PÓŹNIEJ ROZPOCZNIE LECZENIE TYM MNIEJSZA SZANSA NA WYZDROWIENIE.
Łatwo rozróżnić chorego gryzonia od
zdrowego, jest on osowiały, mało je, jego sierść nie
jest błyszcząca. Może wystąpić też wysięki,
biegunka, wymioty, drgawki, itp. Większość objawów
jest bardzo podobna. Tylko lekarz może ocenić na co
naprawdę choruje zwierze. W przypadku rozpoznania
choroby należy oddzielić chorą mysz, a resztę poddać
obserwacji. Jest kilka najczęściej spotykanych mysich
chorób.
ALERGIA
Alergie
mogą występować na różnych tłach. Mogą występować
alergie kontaktowe skóry,
np. na nikiel, czego objawami jest wysypka na stopach,
ogonie i nosie. Jeśli chodzi o układ
oddechowy u myszy może wywołać
alergię np. nieodpowiednia ściółka, a także dym
papierosowy, aerozole, itp. Jej objawami jest częste
kichanie, kaszel, łuskowata wysypka, zapalenie spojówek.
Jeśli alergia wystąpiła na
tle pokarmowym może wystąpić
biegunka. W przypadku uczulenia na pszenicę występuje
ogólne osłabienie, biegunka oraz łojotok suchy z wysypką.
U myszy z objawami alergii nie występuje
brak apetytu czy pragnienia. Oczywiście aby ukrócić
problem należy usunąć alergen oraz udać się do
weterynarza.
BIEGUNKA
Istnieje
kilka najczęstszych przyczyn biegunki u myszy. Biegunka
może być spowodowana kokcydiozą, chorobą
bakteryjną lub zarobaczeniem. Może także wystąpić
w wyniku zmiany diety, podawania zbyt dużej ilości
zielonego, mokrego pokarmu. W takim wypadku należy
zaprzestać podawania takiego pokarmu i podawać jedynie
suchy (w tym siano).
CHOROBY
GENETYCZNE
Jak u wszystkich innych gatunków, tak i u myszy występują choroby genetyczne. Taka choroba dotyka np. "myszy tańczące walca", posiadają one uszkodzony recesywny gen, powodujący u nich zahamowanie wzrostu oraz uszkodzenie ucha środkowego, co prowadzi do głuchoty i zaburzeń równowagi. Myszy takie często mają barwę białą z czarnymi plamami.
Jak u wszystkich innych gatunków, tak i u myszy występują choroby genetyczne. Taka choroba dotyka np. "myszy tańczące walca", posiadają one uszkodzony recesywny gen, powodujący u nich zahamowanie wzrostu oraz uszkodzenie ucha środkowego, co prowadzi do głuchoty i zaburzeń równowagi. Myszy takie często mają barwę białą z czarnymi plamami.
GRZYBY
Chorobą
grzybiczą mysz może zarazić się
poprzez kontakt z chorym osobnikiem. Objawami są łuskowate
strupki najczęściej w okolicy uszu oraz drapanie po czym
łysienie. Należy wyparzyć klatkę oraz akcesoria aby
zapobiec rozprzestrzenianiu się choroby oraz udać się
do specjalisty. Leczenie może trwać bardzo długo, częste
są nawroty.
GUZY
Jeśli
zauważymy guz pod skórą naszej myszy, musimy niezwłocznie
udać się do weterynarza, który oceni rodzaj guza i
zaleci leczenie. W przypadku nowotworów można
zaobserwować pewne prawidłowości; guzy
skóry występują rzadko. Często
spotykane są guzy gruczołów
mlekowych (najczęściej złośliwe,
często występują przeżuty do płuc), zwłaszcza u
zwierząt starszych niż rok. Myszy są również podatne
na guzy nosa.
Występują też guzy jąder
(najczęściej z niewielką zdolnością do przerzutów),
pojawia się w ów czas obrzęk jądra, zaś drugie może
ulec skurczeniu.
INFEKCJE
Wirusem
mysz zaraża się od chorego osobnika. Dlatego też przy
nabywaniu nowej myszy do stada powinniśmy poddać ją
kwarantannie. Kiedy jesteśmy pewni, ze wszystko jest w
porządku, możemy dołączyć ją do stada. Objawami
infekcji jest częste kichanie, osowiałość, zamglone
oczy i zmierzwiona sierść. Chorego osobnika należy jak
najszybciej oddzielić od reszty i udać się do
weterynarza.
KANIBALIZM
Takie
zachowanie zdarza się rzadko, przeważnie w
przypadku śmierci jednej z myszy pozostałe ją zjadają.
Podobnie jeśli samica spodziewa się ataku drapieżnika
lub małe są zagrożone w inny sposób, zostają zjedzone.
Aby temu zapobiec należy w czasie porodu i po nim nie
niepokoić myszy i zapewnić im dostatek pożywienia.
Wywołują
ją pierwotniaki, które powodują rozpulchnienie i
owrzodzenie jelit. Objawami tej choroby jest uporczywa,
cuchnąca biegunka, często z domieszką krwi oraz bóle
brzucha. Mysz kuli się i marnieje. Najczęściej powoduje
śmierć zwierzęcia.
Choroba ta
dotyczy górnych dróg oddechowych. Do jej objawów należy
wypływ i zapalenie nosa, może też rozprzestrzenić się
na ucho środkowe. Mogą wystąpić też powikłania ze
strony dolnych dróg oddechowych, przy czym występują
duszności, senność i utrata masy ciała. Mykoplazmoza
występuje w skutek zbytniego stężenia amoniaku. Należy
jak najszybciej skontaktować się z weterynarzem oraz
poprawić warunki życia zwierząt.
OCZY
Do najczęstszych
problemów z oczami należy zapalenie spojówek, zaćma
oraz uszkodzenia mechaniczne. Jeśli są one załzawione,
zaropiałe należy natychmiast udać się do specjalisty.
W przypadku zaćmy zetkniemy
się ze stopniowym pogarszaniem wzroku objawiającym się
mleczną plamą, z upływem czasu staje się ona
wyraźniejsza. Choroba ta występuje u starszych osobników
i nie jest leczona. Do uszkodzeń mechanicznych należy np.
wrzód, wygląda on jak maleńka
wypukłość na oku, które staje się stopniowo coraz
bardziej zmętniałe. Jeśli mysz nie będzie leczona
zapalenie może się rozszerzyć i doprowadzić do śmierci.
U myszy może wystąpić też wysięk
wydzieliny zawierającej porfirynę, nadącej jej
rdzawe zabarwienie. Wytwarzana jest ona w gruczołach
Hardera, znajdujących się przyśrodkowym kącie oka.
Produkcja tej wydzieliny może się zwiększać przy
chorobach lub w sytuacjach stresowych.
Do pasożytów
wewnętrznych należą wywołujące robaczyce
tasiemce i nicienie oraz
bakterie z grupy Salmonella. Tasiemczycami mysz zaraża się
poprzez zanieczyszczony lub psujący się pokarm zawierający
jaja pasożytów. Tasiemce umiejscawiają się w jelicie
cienkim. Jeśli zwierze jest żywicielem pośrednim
tasiemca larwy rozwiajają się w wątrobie gryzoni. Objawami są biegunki, wychudzenie,
osłabienie, anemia. W przypadku inwazji forum larwalnych
choroba przebiega bezobjawowo.
Zarażenie
nicieniami następuje przez zjedzenie jaj i larw lub przez
skórę. Pasożyty najczęściej umiejscawiają się w żołądku,
jelicie cienkim lub grubym, wątrobie, pęcherzu moczowym,
mięśniach, itp. Choroba najczęściej przebiera
bezobjawowo, czasem jednak można zaobserwować spadek
masy ciała, niedokrwistość i biegunkę.
W przypadku salmonellozy jest to
biegunka i szybkie wychudzenie, gdyż powoduje ona
zapalenie jelit, nerek i wątroby. Objawy robaczyc są
podobne, mogą to być biegunki, kaszel, duszności.
Robaczyce mogą zakończyć się śmiercią.
Myszy mogą
też atakować różne rodzaje pierwotniaków umiejscawiające
się w jelicie cienkim, jelicie grubym, płucach, nerkach,
mięśniach, krwi, itp. Dostająsię one do organizmu
poprzez zjedzenie przez zwierzę zanieczyszczonej karmy
lub ze śłiną kleszczy. Inwazje pierwotniaków przeważnie
nie dają charakterystycznych objawów mogę też nie dawać
ich wogóle. Należy tu m. in. Babesia microti (wywołujący
babeszjozę), Toxoplasma gondi (wywołujący
toksoplazmozę).
PASOŻYTY
ZEWNĘTRZNE
Mysz zaraża
się przez bezpośredni kontakt z chorym osobnikiem.
Objawy są łatwe do zaobserwowania, mysz wydaje się
zaniepokojona, dużo się drapie, a z czasem na jej ciele
pojawiają się łysinki. W celu podjęcia leczenia należy
udać się ze zwierzęciem do weterynarza.
Jednym z częściej
spotykanych pasożytów jest liszaj strzygący, wywoływany
przez grzyby. Rozwija się on w najlepiej w nie dosuszonej,
spleśniałej ściółce. W trakcie choroby zwierze dużo
się drapie, a jego skóra pokrywa się krostami z ropną
wydzieliną, potem pojawiają się łysinki.
Pchły,
wszy i wszoły umiejscawiają się na skórze zwierzęcia. O
ich obecności świadczy częste
drapanie się zwierząt, gdyż wędrówki stawonogów
powodują świąd. Z czasem pojawiają się ubytki w
okrywie włosowej myszy. Żywiące się krwią pchły i
wszy mogą powodować niedokrwistość i osłabienie, przenoszą
też wiele chorób. Aby je wytępić należy
przeprowadzić dezynfekcję otoczenia myszy oraz skorzystać
ze środków owadobójczych po ówczesnej wizycie u
lekarza.
Świerzb
wywołują zaliczane do roztoczy świerzbowce. Żywią się
one limfą i tkankami głębokich warstw naskórka.
Powoduje to że zaatakowane zwierze dużo się drapie w
skutek uporczywego swędzenia skóry, dzięki czemu pasożyty
rozprzestrzeniają się na jego ciele, a mysz stopniowo łysieje. W późniejszej
fazie pojawiają się strupy, pęcherze i krosty. Sierść może
być też przetłuszczona. Myszy również chudną i tracą
apetyt oraz stają się osłabione. Z czasem dochodzi też
do infekcji bakteryjnej. W przypadku inwazji Notoedres
muris objawy ograniczaja się do małżowin usznych,
zewnętrznego przewodu słuchowego i nosa.
UKŁAD
RUCHU
Poza złamaniami
opisanymi poniżej, częste są zapalenia
kostno-stawowe oraz zapalenia opuszek palcowych. Te
pierwsze występują najczęściej u starszych myszy,
objawami tu jest sztywnienie kości i niechęć do
chodzenia. Należy się zgłosić do lekarza, który może
przepisać leki przeciwzapalne. Zapalenie
opuszek palcowych występuje jeśli mysz jest
trzymana na nieodpowiednim podłożu jak druciana podłoga
lub mokra ściółka. Objawami są obrzęki lub
owrzodzenia stóp. Aby pomóc zwierzęciu należy umieścić
je na odpowiednim podłożu - miękkim i suchym, oraz
skontaktować się z lekarzem, który przepisze
odpowiednie leki. Do zapalenia opuszek większą skłonność
maja zwierzęta otyłe.
USZY
Myszy mogą
rodzić się z uszkodzoznym uchem środkowym lub może
zostać ono uszkodzone w też zachorować w skutek zakażenia bakteryjnego
lub mykoplazmowego. Objawami są
przechylanie głowy, krążenie oraz utraty równowagi.
Należy się skontaktować z weterynarzem, który
przepisze antybiotyki.
Inne zmiany uszu mogą być
powodowane również przez pasożyty, np. świerzbowiec (świąd i
zbieranie woskowiny w uszach) oraz uczulenie na pokarm.
Ucho może zostać uszkodzone też wskutek zabawy czy
walki. Utracony kawałek ucha niegdy nie odrasta.
ZĘBY
Kłopoty z
zębami z jakimi możemy się zetknąć najczęściej, to
zły zgryz oraz przerośnięte zęby. Mysz która ma takie
problemy ma trudności z przyjmowaniem pokarmów oraz
napojów oraz obficie się ślini. Problem można rozwiązać
dostarczając zwierzęciu np. gałęzi, suszonego chleba
czy wapnia, do ścierania siekaczy. Jeśli problem nie
znika należy skontaktować się ze specjalistą.
ZŁAMANIA
W
przypadku złamania najlepiej skontaktować się z
weterynarzem, gdyż nie zawsze łatwo ocenić stopień
urazu. Jeśli złamanie jest
stabilne w ów czas wystarczy
umieścić zwierze w niedużym pomieszczeniu bez możliwości
wspinaczki, skakania, itp. Kostnina powstaje w miejscu złamania
w ciągu 7 do 10 dni. Jeśli złamanie
jest niestabilne wtedy lekarz
będzie musiał spróbować je usztywnić. Podobnie w
przypadku złamania ogona,
przy leczeniu ważny jest stopień urazu. Jeśli nie
dojdzie do obnażenia ogona ze skóry, leczy się go bez
ingerencji chirurgicznej, w innym przypadku może być
konieczna amputacja uszkodzonego fragmentu. Myszy mogą też
rodzić się ze złamanym ogonem, w tym wypadku jest to
cecha dziedziczna.
.
.
CZYSTOŚĆ
Podobnie
jak w przypadku innych zwierzaków, ważne jest dbanie
czystość otoczenia myszy. Oczywiście nie trzeba ich kąpać
jak kota czy psa, jak wszystkie gryzonie same dbają o
swoje futerko. Aby uniknąć uciążliwych chorób powinno
się zapewnić czystość klatce lub akwarium w którym spędzają
większość swojego życia. Należy dokładnie wyczyścić
całe pomieszczenie przynajmniej raz na tydzień,
najlepiej dwa razy w tygodniu lub trzy w przeciągu dwóch
tygodni, gdyż w przeciwnym razie nadmiar amoniaku w
powietrzu może być szkodliwy i doprowadzać do bardzo
groźnych chorób. Czyszcząc klatkę należy dokładnie
umyć kuwetę i przetrzeć pręty klatki ścierką nasiąkniętą
ciepłą wodą lub też płynem do naczyń (należy unikać
środków żrących, na bazie chloru). Należy też wyczyścić
wszystkie elementy w klatce na których znajdują się
odchody. Naczynia w których znajduje się pokarm i woda
należy codziennie myć i wypełniać nowym pożywieniem.
ZDROWIE
FIZYCZNE
Należy
też zwracać uwagę na stan zdrowia myszek, sprawdzać
czy nie pojawiły się jakieś zmiany i w razie czego
szybko interweniować. Należy też pilnować aby mysz miała
dostateczną ilość pokarmu i ściółki (i materiałów
na gniazdko), dzięki którym mysz może utrzymać prawidłową
temperaturę ciała. Jeśli w tej kwestii wystąpią braki
może dojść do hipotermii, która objawia się osłabieniem,
a w końcowym stadium śpiączką.
ZDROWIE
PSYCHICZNE
Ważne
jest też dbanie o komfort psychiczny myszek. Muszą one
mieć dużo zajęć aby nie stały się znudzone i obojętne.
Poza jak największą ilością przestrzeni w klatce i
zabawek muszą dużo przebywać poza klatką. Należy
wtedy aby zapewnić im bezpieczeństwo. Trzeba zabezpieczyć
wszystkie przewody elektryczne, zatkać dziury i mieć
zwierzątka cały czas na oku. Myszki wypuszczajmy na pokój
kiedy już będą oswojone i będzie się w stanie je złapać.
.
WYDATKI
JEDNORAZOWE - MYSIA WYPRAWKA
| . |
|
|
| KLATKA AKWARIUM |
Cena
zależy od wielkości klatki oraz od cen danej firmy, a
także od tego czy klatka posiada jakieś wyposażenie
czy też nie. Najtańsze klatki kosztujące 40 zł, w
zupełności wystarczą na początek dla dwóch, trzech
myszek. Jeśli kupujemy akwarium, jego cena zależy od
litrażu, np. 40 l - 40 zł, do tego trzeba doliczyć
cenę siatki do przykrycia akwa (kilka zł).
|
40
- ok. 170 zł
średnio ok. 50 - 70 zł |
| . | ||
| . | ||
| MISKA | Miseczki również można zakupić różnych firm i rozmiarów, ale najbardziej liczy się tu tworzywo. Zapłacimy mniej za miseczkę plastikową, a więcej za metalową, np. mocowaną do ściany klatki. |
0, 50 -
7, 50 zł
średnio ok. 2, 50 zł |
| . | ||
| . | ||
| POJNIK | Podobnie jak powyższe produkty zależnie od firmy są różne ceny. Można kupić najprostszy pojnik, a można i droższy, np. firmy FerPlast, którego największym plusem jest możliwość wlewania wody z góry bez odczepiania pojnika. (Kiedyś zakupiłam ten pojnik razem z klatką chomika, ale był zepsuty od nowości i do dziś chomik pije z miski.) Pojemność pojnika odpowiedniego dla myszki to 75 - 100 ml. |
7 - 15
zł
średnio ok. 7 zł |
| . | ||
| . | ||
| DOMEK | Domek nie należy już do wyposażenia pierwszej potrzeby, można dokupić go później, zastąpić tymczasowo rurką po papierze toaletowym czy ręczniku papierowym. Najtańszy (3 zł) jest domek firmy Animals, nie jest on zbyt estetyczny i łatwy do zjedzenia, więc lepiej poczekać i zakupić lepszy, odporniejszy. Domki również mogą być plastikowe, drewniane lub też z piaskowca. Polecam te ostatnie, ale również drewniane są fajne, tyle, że należy pamiętać, żeby wybrać domek bez dna, to ułatwia czyszczenie. |
3 - 30
zł
średnio ok. 7 - 10 zł |
| . | ||
| . | ||
| KARUZELA | Karuzele czy inaczej kołowrotki, podobnie jak inne przedmioty spośród wyposażenia można zakupić najprostsze i najtańsze, lub też wymyślniejsze i zarazem droższe. Kołowrotki mogą być plastikowe, metalowe czy drewniane. Mogą być przyczepiane do ściany klatki, wolnostojące, czy też mniej lub bardziej zabudowane. Podstawą jest tani (ok. 2 zł), przyczepiany do ściany klatki kołowrotek (koniecznie bez odstępów między szczebelkami). Droższe są drewniane czy metalowe karuzele, których nie polecam, zwłaszcza ze względu na masywność i duże odstępy między szczebelkami. Można za to kupić plastikową kulą do biegania, do wstawienia do klatki, moje myszki bardzo ją lubą, nawet w niej śpią (ok. 15 zł). |
2 - 30
zł
średnio ok. 2 zł |
| . | ||
| . | ||
| INNE ZABAWKI |
Jeśli
nie stać nas na zakup stosów zabawek dla myszek, możemy
z tym poczekać i dokupywać je stopniowo lub też po
prostu zrobić je samemu. Oto kilka przykładów zabawek: Drewniana kostka z otworami - ok. 8 - 9 zł Huśtawka drewniana dla chomika - ok. 10 -12 zł Pochylnia drewniana dla chomika - ok. 4 zł Droższe są elementy wyposażenia do klatek firmy Hagen, jednak jeśli ktoś ma środki, to mogą dostarczyć wiele zabawy. |
4 - ok.
30 zł
|
| . | ||
| . | ||
| TRANSPORTER | Transporterek jest przydatny, ale również można go zakupić nieco później. Koszt zależny jest od firmy i wielkości. |
25 - 50
zł
|
| . |
WYDATKI
STAŁE
.
.
| . | ||
| KARMA | Zależnie od firmy i ilości (ale niekoniecznie od jakości). |
2,
50 - 5 zł
średnio ok. 3, 50 zł |
| . | ||
| . | ||
| ŚCIÓŁKA | Podobnie jak w przypadku karmy ściółka w przypadku myszek zużywa się dość szybko, zwłaszcza jeśli powierzchnia klatki jest duża. Zależy też czy kupujemy popularne trociny czy też żwirek. |
3 -
15
zł
|
| . | ||
| . | ||
| INNE | Możemy również kupować kostki wapienne oraz kolby czy inne smakołyki. |
2
- 5 zł
|
| . |
Ten komentarz został usunięty przez administratora bloga.
OdpowiedzUsuń